Kế toán

Bảo hiểm xã hội bắt buộc: ai phải đóng, đóng thế nào

Cập nhật 27/08/2026·6 phút đọc

Ba loại bảo hiểm bắt buộc

Khi công ty ký hợp đồng lao động đủ điều kiện theo quy định (thường từ đủ 1 tháng trở lên), người lao động và người sử dụng lao động cùng có nghĩa vụ tham gia:

  • Bảo hiểm xã hội (BHXH) — chi trả các chế độ ốm đau, thai sản, tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp, hưu trí, tử tuất
  • Bảo hiểm y tế (BHYT) — chi trả một phần chi phí khám chữa bệnh
  • Bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) — hỗ trợ khi người lao động mất việc, đủ điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp

Ai đóng phần nào

Cả người sử dụng lao động (công ty) và người lao động cùng đóng góp vào quỹ bảo hiểm, tính theo tỷ lệ phần trăm trên mức tiền lương tháng đóng bảo hiểm — công ty đóng phần lớn hơn, người lao động đóng phần còn lại bị trừ trực tiếp vào lương hằng tháng. Tỷ lệ đóng cụ thể của từng loại bảo hiểm do pháp luật quy định và có thể điều chỉnh theo từng thời kỳ, nên đối chiếu quy định hiện hành khi tính lương chính thức thay vì áp dụng con số cũ.

Thủ tục đăng ký

Công ty đăng ký tham gia BHXH-BHYT-BHTN lần đầu cho đơn vị tại cơ quan Bảo hiểm xã hội nơi đặt trụ sở, sau đó báo tăng lao động mỗi khi có nhân viên mới ký hợp đồng đủ điều kiện tham gia, và báo giảm khi nhân viên nghỉ việc hoặc chấm dứt hợp đồng. Hồ sơ, thủ tục hiện phần lớn thực hiện qua giao dịch điện tử với cơ quan Bảo hiểm xã hội, cần chữ ký số của doanh nghiệp.

Câu hỏi thường gặp

Nhân viên thử việc có phải đóng bảo hiểm không?

Tuỳ hình thức hợp đồng — nếu ký hợp đồng thử việc riêng (không phải hợp đồng lao động chính thức) thường chưa phát sinh nghĩa vụ đóng bảo hiểm bắt buộc; nếu nội dung thử việc được quy định ngay trong hợp đồng lao động chính thức thì nghĩa vụ đóng bảo hiểm áp dụng ngay từ đầu.

Không đóng bảo hiểm bắt buộc cho nhân viên thì công ty gặp rủi ro gì?

Bị xử phạt vi phạm hành chính, phải truy đóng số tiền còn thiếu kèm lãi chậm đóng, và ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi của người lao động (không được hưởng chế độ ốm đau, thai sản, thất nghiệp khi cần) — dễ dẫn đến tranh chấp lao động, khiếu nại.

Formless giúp bạn lưu trữ điều lệ, hợp đồng, giấy phép và hồ sơ doanh nghiệp ở một nơi — sẵn sàng bất cứ khi nào ngân hàng, kế toán hoặc đối tác cần đối chiếu.

Lưu trữ hồ sơ doanh nghiệp

Bình luận

Bình luận hiển thị công khai. Không đăng thông tin cá nhân nhạy cảm hoặc đường dẫn.

Đọc thêm